Darl

Jewel en ik komen vanuit het veld omhoog, elkaar in ganzenpas volgend. Hoewel ik vijftien voet voor hem uit loop, kan iedereen die ons vanuit het katoenmagazijn gadeslaat Jewels rafelige en gebroken stroohoed een volle kop boven de mijnne zien uitsteken.

Het pad loopt recht als een loodlijn, glad gesleten door voeten en baksteenhard gebakken door juli, tussen de groene rijen aangelegde katoen, naar het katoenmagazijn in het midden van het veld, waar het draait en in vier scherpe rechtse hoeken rond het magazijn cirkelt en daarna weer over het veld gaat, zo uitgetrapd door voeten in vervallende precisie.

Het katoenmagazijn is van ruwe boomstammen, waaruit de voegstof al lang is weggevallen. Vierkant, met een gebroken dak op enkele helling, staat het leeg en shimmering in verval in het zonlicht, met een enkel breed venster in twee tegenoverliggende wanden die op het pad uitkijken. Als we het bereiken, draai ik me om en volg het pad dat rond het huis loopt. Jewel, vijftien voet achter me, recht vooruit starend, stapt in één stap door het venster. Nog steeds recht vooruit starend, zijn bleke ogen als hout in zijn houten gezicht, steekt hij het vloer in vier stappen over met de stijve ernst van een tabakswinkelïndiaan in gelapte overall, wiens leven slechts van de heupen naar beneden in werking is gesteld, en stapt in één stap door het tegenoverliggende venster weer het pad op, precies als ik om de hoek kom. In ganzenpas en vijf voet uit elkaar, met Jewel nu voorop, gaan we verder het pad op naar de voet van de rotswand.

Tulls wagen staat naast de bron, vastgebonden aan het hek, de teugels om de zitspaander gewikkeld. In de wagenbak staan twee stoelen. Jewel stopt bij de bron en pakt de kalebas van de wilgenttak en drinkt. Ik ga hem voorbij en klim het pad op, beginnend het zaaggeluid van Cash te horen.

Als ik boven ben, is hij ermee gestopt. In een wirwar van spaanders past hij twee planken op elkaar. Tussen de schaduwplekken zijn ze geel als goud, als zacht goud, met op hun flanken in gladde golvingen de sporen van het bijlblad: Cash is een goede timmerman. Hij houdt de twee planken op het werkblok, langs de randen in een kwart van de afgewerkte kist. Hij knielt en loert langs de rand ervan, dan legt hij ze neer en pakt de bij op. Een goede timmerman. Addie Bundren kon zich geen betere wensen, geen betere kist om in te liggen. Het zal haar vertrouwen en troost geven. Ik ga naar het huis, gevolgd door het

Tik tik tik

van de bij.

Cora

Ik had dus de eieren apart gezet en gisteren gebakken. De taarten zijn goed gelukt. We zijn sterk afhankelijk van onze kippen. Ze leggen goed, van wat we nog hebben na de opossums en zo. Slangen ook, in de zomer. Een slang kan een kippenhok sneller verwoesten dan wat ook. Dus toen ze veel duurder zouden worden dan meneer Tull dacht, en nadat ik had beloofd dat het verschil in aantal eieren dat goed zou maken, moest ik voorzichtiger zijn dan ooit, want op mijn uitsluitende zeggen hebben we ze genomen. We hadden goedkopere kippen kunnen nemen, maar ik gaf mijn woord, zoals mejuffrouw Lawington zei toen ze me adviseerde een goed ras aan te schaffen, want meneer Tull zelf geeft toe dat een goed ras koeien of varkens op lange termijn lonend is. Dus toen we er zoveel verloren, konden we de eieren niet zelf gebruiken, want ik kon niet hebben dat meneer Tull me verwijtend aankeek nu het op mijn zeggen was dat we ze genomen hebben. Dus toen mejuffrouw Lawington me over de taarten vertelde, dacht ik dat ik ze kon bakken en in één keer genoeg kon verdienen om de netto waarde van de kudde te verhogen met het equivalent van twee stuks. En door de eieren één voor één apart te zetten, zouden zelfs de eieren niets kosten. En die week legden ze zo goed dat ik niet alleen genoeg eieren apart kon zetten boven wat we hadden afgesproken te verkopen om de taarten mee te bakken, ik had er zelfs genoeg apart gezet zodat het meel en de suiker en het brandhout niets zouden kosten. Dus gisteren ben ik gaan bakken, voorzichtiger dan ik ooit in mijn leven heb gebakken, en de taarten zijn goed gelukt. Maar toen we vanmorgen in de stad aankwamen, vertelde mejuffrouw Lawington me dat de dame van gedachten was veranderd en het feest toch niet ging geven.

"Ze had die taarten toch moeten nemen," zegt Kate.

"Nou," zeg ik, "ik denk dat ze er nu geen gebruik meer voor had."

"Ze had ze moeten nemen," zegt Kate. "Maar die rijke stadsdames kunnen hun mening veranderen. Arme mensen kunnen dat niet."

Rijkdom is niets in het oog van de Heer, want Hij kan in het hart zien. "Misschien kan ik ze zaterdag op de bazaar verkopen," zeg ik. Ze zijn echt goed gelukt.

"Je kunt ze niet twee dollar per stuk verkopen," zegt Kate.

"Nou, het is niet alsof ze me iets kosten," zeg ik. Ik heb ze apart gezet en er een dozijn van ingeruild voor suiker en meel. Het is niet alsof de taarten me iets kosten, want meneer Tull beseft zelf dat de eieren die ik bewaarde meer waren dan wat we hadden afgesproken te verkopen, dus het was net alsof we de eieren hadden gevonden of ze ons waren gegeven.

"Ze had die taarten moeten aannemen toen ze je zo goed als haar woord gaf," zegt Kate. De Heer kan in het hart kijken. Als het Zijn wil is dat sommige mensen andere opvattingen van eerlijkheid hebben dan andere mensen, dan is het niet mijn plaats om Zijn decreet ter discussie te stellen.

"Ik denk dat ze er nooit gebruik voor had," zeg ik. Ze zijn echt heel goed uitgevallen.

Het quilt is tot aan haar kin opgetrokken, hoe heet het ook is, met alleen haar twee handen en haar gezicht erbuiten. Ze zit rechtop tegen het kussen, met haar hoofd zo opgeheven dat ze uit het raam kan kijken, en we horen hem elke keer dat hij de bijl of de zaag pakt. Als we doof waren, zouden we bijna haar gezicht kunnen zien en hem horen, hem zien. Haar gezicht is zo afgeteerd dat de botten witte lijnen onder de huid trekken. Haar ogen zijn als twee kaarsen als je ze ziet opbranden in de sockets van ijzeren kandelaren. Maar de eeuwige en oneindig durende verlossing en genade rust niet op haar.

"Ze zijn echt heel aardig geworden," zeg ik. "Maar niet zoals de taarten die Addie vroeger baktte." Je kunt de was en het strijkwerk van dat meisje in het kussenslop zien, als het ooit is gestreken. Misschien zal het haar blindheid ter ore brengen, daar liggend onder de gnade en bediening van vier mannen en een tomboymeisje. "Er is geen vrouw in deze streek die ooit net zo kon bakken als Addie Bundren," zeg ik. "Het eerste wat we weten is dat ze opstapt en weer gaat bakken, en dan hebben we helemaal geen afzet meer voor de onze." Onder het quilt maakt ze niet meer bol dan een stijl zou doen, en de enige manier waarop je kunt zien dat ze ademt, is door het geluid van de matraszak. Zelfs het haar op haar wang beweegt niet, zelfs niet met dat meisje dat er recht boven staat en haar met de waaier toewuift. Terwijl we kijken, wisselt ze de waaier van hand zonder ermee op te houden.

"Slaapt ze?" fluistert Kate.

"Ze kijkt alleen naar Cash daarbuiten," zegt het meisje. We horen de zaag door het bord. Het klinkt als snurken. Eula draait zich op de koffer om en kijkt uit het raam. Haar ketting ziet er echt mooi uit bij haar rode hoed. Je zou niet denken dat het maar vijfentwintig cent kostte.

"Ze had die taarten moeten aannemen," zegt Kate.

Ik had het geld goed kunnen gebruiken. Maar het is niet alsof ze me iets kosten behalve het bakken. Ik kan hem zeggen dat iedereen gemakkelijk een fout kan maken, maar niet iedereen kan eruit komen zonder verlies, dat kan ik hem zeggen. Het is niet iedereen gegeven om hun fouten op te eten, dat kan ik hem zeggen.

Iemand komt door de gang. Het is Darl. Hij kijkt niet naar binnen als hij langs de deur gaat. Eula volgt hem met haar blik terwijl hij doorloopt en uit het zicht verdwijnt naar achteren. Haar hand gaat omhoog en raakt licht haar kralen aan, en dan haar haar. Als ze merkt dat ik naar haar kijk, worden haar ogen leeg.